FacebookTwitterGoogle BookmarksLinkedIn

Διαχείριση αμιαντούχων αποβλήτων το 2009

Από την Έκθεση της Γενικής Ελέγκτριας του 2009 (σελ.59 ):

Διαχείριση αμιαντούχων αποβλήτων. Στο πλαίσιο δράσης για την εγκατάσταση ολοκληρωμένου συστήματος διαχείρισης των αποβλήτων αμιάντου, μετά από σχετική απόφαση του Υπουργικού Συμβουλίου στις 6.4.2005, συστάθηκε Υπουργική Επιτροπή, υπό την προεδρία του Υπουργού Γεωργίας, Φυσικών Πόρων και Περιβάλλοντος (ΓΦΠΠ) για την προώθηση των διαδικασιών απαλλαγής των δημοσίων κτιρίων από αμίαντο, και ταυτόχρονα ορίστηκε Τεχνική Επιτροπή για προσδιορισμό του προβλήματος που δημιουργείται από τις δημόσιες εγκαταστάσεις με αμίαντο και καθορισμό χρονοδιαγράμματος των απαιτούμενων ενεργειών για επίλυσή του.

Σύμφωνα με σχετικό σημείωμα ημερ. 1.6.2005 του Υπουργείου ΓΦΠΠ, η υλοποίηση προγράμματος αφαίρεσης αμιάντων από δημόσια κτίρια, από το Υπουργείο Συγκοινωνιών και Έργων, ξεκίνησε το 2002, με στόχο ολοκλήρωσης μέχρι το 2007. Τα απόβλητα αμιάντου που προέκυψαν από την υλοποίηση του πιο πάνω προγράμματος μεταφέρονταν μέχρι το 2003, στο μεταλλείο Αμιάντου, ενώ από το 2004 μεταφέρονταν και αποθηκεύονταν προσωρινά, σε εμπορευματοκιβώτια, σε χώρο που διαχειρίζεται το Τμήμα Δημοσίων Έργων στην Επαρχία Λευκωσίας. Το Υπουργικό Συμβούλιο, στα πλαίσια της πιο πάνω ενημέρωσης, αποφάσισε, μεταξύ άλλων, την άμεση προκήρυξη προσφορών για την παροχή συμβουλευτικών υπηρεσιών για την εγκαθίδρυση ολοκληρωμένου συστήματος διαχείρισης αμιαντούχων αποβλήτων στην Κύπρο και την υποβολή, από το Υπουργείο ΓΦΠΠ, πρότασης για έγκριση των δράσεων που προβλέπονται, αφού αξιολογηθούν τα πορίσματα των μελετών, ώστε να αρχίσει η σταδιακή υλοποίησή του.

Το Τμήμα κατακύρωσε, στις 23.12.2005, σε κοινοπραξία εταιρειών, προσφορά για παροχή συμβουλευτικών υπηρεσιών για την ετοιμασία μελέτης σκοπιμότητας και περιβαλλοντικής, χωροθετικής και τεχνοοικονομικής μελέτης, καθώς και εγγράφων προσφοράς για την κατασκευή και λειτουργία χώρου/ων ταφής αμιαντούχων αποβλήτων.

Η μελέτη εξέτασε τρία σενάρια σύμφωνα με τα οποία τα αμιαντούχα απόβλητα θα θάβονταν στους χώρους υγειονομικής ταφής υπολειμμάτων (ΧΥΤΥ) ή στους χώρους διάθεσης οικοδομικών αποβλήτων ή σε ανεξάρτητους χώρους.

Σύμφωνα με τη μελέτη, από τη συγκριτική αξιολόγηση των πιο πάνω επιλογών, προέκυπτε ότι, η ορθολογικότερη λύση είναι η χρήση των ΧΥΤΥ, θέση με την οποία συμφώνησε το Τμήμα Περιβάλλοντος. Ωστόσο, το Υπουργείο Εσωτερικών, στην αρμοδιότητα του οποίου υπάγονται οι ΧΥΤΥ, με επιστολή ημερ. 21.7.2008, εξέφρασε τη διαφωνία του, επικαλούμενο την δεδομένη αντίδραση των επηρεαζόμενων Κοινοτήτων.

Στη συνέχεια, το Υπουργικό Συμβούλιο, ενέκρινε, μεταξύ άλλων, στις 26.11.2009, το σταδιακό ενταφιασμό των αμιαντούχων υλικών που θα προκύψουν κατά την επόμενη δεκαετία, 2009-2019, σε κατάλληλα διαμορφωμένο χώρο στο μεταλλείο Αμιάντου.

Όπως μας πληροφόρησε το Τμήμα, τα αμιαντούχα απόβλητα που βρίσκονταν αποθηκευμένα σε εμπορευματοκιβώτια σε χώρο του Τμήματος Δημοσίων Έργων, έχουν ήδη μεταφερθεί στο μεταλλείο Αμιάντου, ενώ το Υπουργείο ΓΦΠΠ, ως αρμόδια Αρχή, βρίσκεται στο τελικό στάδιο έκδοσης πέντε αδειών διαχείρισης (συλλογής και μεταφοράς) αμιαντούχων αποβλήτων, στα πλαίσια των περί Στερεών και Επικίνδυνων Αποβλήτων Νόμων του 2002 έως 2009.

Σε σχέση με τα πιο πάνω, παρατηρήθηκαν τα ακόλουθα:

(α) Η απόρριψη των αμιαντούχων αποβλήτων στο μεταλλείο Αμιάντου έγινε χωρίς να προηγηθεί μελέτη εκτίμησης επιπτώσεων στο περιβάλλον η οποία, σύμφωνα με το άρθρο 4(2) του Νόμου 102(Ι)/2005, πρέπει να εκπονείται για κάθε σχέδιο και/ή πρόγραμμα που αφορά στη διαχείριση αποβλήτων.

Η Γενική Διευθύντρια του Υπουργείου μας πληροφόρησε ότι οι ενταφιασμοί που έγιναν το 2010 καθώς και οι ενταφιασμοί που προγραμματίζονται να γίνουν τα επόμενα χρόνια καλύπτονται από έκθεση προκαταρκτικών επιπτώσεων στο περιβάλλον η οποία υποβλήθηκε από το Τμήμα Γεωλογικής Επισκόπησης στο Τμήμα Περιβάλλοντος το 2003.

(β) Με βάση τη μελέτη των συμβούλων, ο χώρος του μεταλλείου Αμιάντου παρουσιάζει τεχνοοικονομικά μειονεκτήματα (πχ κόστος μεταφοράς αποβλήτων στο μεταλλείο) και χαμηλή βαθμολογία στα περιβαλλοντικά κριτήρια και θεωρείται καλή λύση μόνο για προσωρινή αποθήκευση αποβλήτων αμιάντου μέχρι την ολοκλήρωση των απαραίτητων έργων.

Η Γενική Διευθύντρια του Υπουργείου μας πληροφόρησε ότι, καθώς οι λοιπές εναλλακτικές λύσεις που εξέτασε η υπό αναφορά μελέτη δεν κατέστη δυνατόν να υλοποιηθούν, η χρήση του χώρου του μεταλλείου Αμιάντου ήταν η επόμενη επιλογή.

(γ) Δεν εξασφαλίστηκε άδεια διαχείρισης επικίνδυνων αποβλήτων, η οποία απαιτείται πριν την έναρξη των δραστηριοτήτων κάθε εγκατάστασης που διεξάγει εργασίες διάθεσης, σύμφωνα με το άρθρο 19 του Νόμου 215(Ι)/2002.

Όπως μας πληροφόρησε η Γενική Διευθύντρια του Υπουργείου παρόλο που δεν έχει εκδοθεί η υπό αναφορά άδεια, το Τμήμα έχει απαιτήσει να ακολουθηθούν όλα τα κριτήρια και οι προδιαγραφές που θεώρησε απαραίτητες για να διασφαλιστεί η προστασία του περιβάλλοντος και της δημόσιας υγείας.  Επισήμανε επίσης ότι με τη χρήση του εν λόγω χώρου υιοθετήθηκε η αρχή της Ευρωπαϊκής Ένωσης σύμφωνα με την οποία τα απόβλητα πρέπει να επιστρέφουν, όπου είναι περιβαλλοντικά δυνατό, στο χώρο προέλευσής τους και ότι τυχόν αδειοδότηση του χώρου θα θεωρείτο ως ένα στοιχείο που θα μονιμοποιούσε την όλη κατάσταση, κάτι που δεν ήταν αποδεκτό από την κοινότητα Αμιάντου.

Ζητήσαμε να ενημερωθούμε αναφορικά με τους χώρους στους οποίους θα γίνονται στο μέλλον απορρίψεις αμιαντούχων υλικών, ιδιαίτερα ενόψει της επικείμενης επιστροφής του οικισμού «Βερεγγάρια», ο οποίος βρίσκεται στο Δήμο Κάτω Πολεμιδιών, όπου διέμεναν οι οικογένειες των Βρετανών στρατιωτικών των Βάσεων Επισκοπής και Ακρωτηρίου, στην Κυπριακή Δημοκρατία, και του οποίου τα περισσότερα κτίρια είναι κατασκευασμένα με αμιαντούχα υλικά, τα οποία θα πρέπει να απορριφθούν.

Η Γενική Διευθύντρια του Υπουργείου μας πληροφόρησε ότι το θέμα βρίσκεται ακόμη υπό διαπραγμάτευση με τις Βρετανικές Αρχές και ως εκ τούτου δεν υπάρχει τελεσίδικη απόφαση για το κατά πόσο τα απόβλητα αυτά θα τύχουν διαχείρισης στην Κύπρο.


Εκτύπωση   Ηλεκτρονικό ταχυδρομείο